Per 1 januari 2026 is het officieel: het gebruik van elektrische veedrijfmiddelen, oftewel de bekende veeprikker, is verboden in Nederland. Deze maatregel komt voort uit een wijziging van het Besluit houders van dieren en heeft als doel het dierenwelzijn in de veehouderij te verbeteren. Voor veel veehouders roept dat vragen op. Mag er dan helemaal niets meer? Hoe krijgt u een koppig dier in beweging? En bestaan er goede alternatieven die wél zijn toegestaan?
Hieronder leest u wat het verbod precies inhoudt, welke uitzonderingen gelden en welke hulpmiddelen u kunt inzetten om uw dieren veilig en efficiënt op te drijven.
Waarom is de veeprikker verboden?
De elektrische veeprikker, ook wel elektrische veedrijver genoemd, werd gebruikt om runderen, varkens en ander vee in beweging te krijgen. In de praktijk bleek het middel niet altijd op de juiste manier te worden ingezet. Dieren werden soms herhaaldelijk of op gevoelige plekken geprikt, wat leidt tot onnodige stress en pijn. Vanuit het oogpunt van dierenwelzijn heeft de overheid daarom ingegrepen.
Het verbod is definitief en geldt voor alle bedrijfsmatige veehouderijen in Nederland, ongeacht de diersoort. Of u nu melkvee, vleesvee, varkens of ander vee houdt: de elektrische veeprikker mag niet meer worden gebruikt in de dagelijkse bedrijfsvoering. Dit past in een bredere trend waarin de overheid steeds meer aandacht vraagt voor diervriendelijke bedrijfsvoering, iets waar ook afnemers, ketenpartners en consumenten in toenemende mate waarde aan hechten.
Welke uitzonderingen gelden er?
Het verbod kent een beperkt aantal uitzonderingen. Het is belangrijk om deze goed te kennen, zodat u weet waar u aan toe bent:
- Slachthuizen: Bij volwassen varkens en runderen die weigeren te lopen en voldoende ruimte hebben, mag een elektrische veedrijver nog worden ingezet. Dit mag maximaal één seconde duren en uitsluitend op de achterpoten van het dier.
- Internationaal transport: Bij het laden en lossen tijdens internationaal transport mag de veedrijver worden gebruikt, onder dezelfde voorwaarden als in slachthuizen. Nederland kan dit niet eenzijdig verbieden vanwege Europese regelgeving.
- Veterinair gebruik: Dierenartsen mogen een veedrijver inzetten wanneer dit noodzakelijk is voor een medische ingreep en er geen alternatief beschikbaar is.
Voor de dagelijkse praktijk op uw bedrijf betekent dit concreet: de veeprikker verdwijnt uit de stal. Tijd om te kijken naar alternatieven die wél mogen, en die minstens zo effectief zijn.
Alternatieven voor de veeprikker: effectief én diervriendelijk
Het wegvallen van de elektrische veeprikker hoeft geen probleem te zijn. Er bestaan bewezen alternatieven die volledig voldoen aan de nieuwe wet- en regelgeving. Deze hulpmiddelen komen oorspronkelijk uit de intensieve veehouderij, maar zijn minstens zo geschikt voor de rundveehouderij. Twee opvallende oplossingen: de kunststof opdrijframmelaar en het kunststof opdrijfpaneel.
Kunststof opdrijframmelaar
De naam verraadt de werking: een opdrijframmelaar is een kunststof hulpmiddel met knikkers aan de binnenzijde. Wanneer u de rammelaar beweegt, maken de knikkers een rammelend geluid. Dieren reageren op dit geluid en laten zich daardoor eenvoudig in de gewenste richting sturen.
De voordelen van een opdrijframmelaar op een rij:
- Dieren worden door geluid gestuurd in plaats van door pijn. Dat geeft minder stress.
- Gemaakt van kunststof, dus eenvoudig schoon te maken en hygiënisch in gebruik.
- Licht en handzaam: makkelijk mee te nemen in de stal of op het erf.
- Volledig toegestaan onder de nieuwe regelgeving.
Kunststof opdrijfpaneel
Een opdrijfpaneel, ook wel opdrijfschot genoemd, werkt volgens hetzelfde principe als de rammelaar, maar biedt een groter gekleurd oppervlak. Dit maakt het nog effectiever bij het sturen van dieren, omdat zij niet alleen op het geluid reageren, maar ook op de visuele barrière die het paneel vormt.
Wat maakt het opdrijfpaneel aantrekkelijk?
- Het grotere oppervlak geeft u meer controle bij het opdrijven, vooral bij grotere groepen.
- Het paneel is zowel horizontaal als verticaal te gebruiken, afhankelijk van de situatie.
- Net als de rammelaar is het van kunststof: licht, duurzaam en goed schoon te houden.
- Combinatie van geluid én visuele sturing zorgt voor een rustig en gecontroleerd proces.
Opdrijframmelaar vs. opdrijfpaneel: welke kiest u?
Beide hulpmiddelen zijn effectieve alternatieven voor de veeprikker. De keuze hangt af van uw situatie:
| Opdrijframmelaar | Opdrijfpaneel | |
| Werking | Geluid (knikkers) | Geluid + visuele barrière |
| Formaat | Compact en licht | Groter oppervlak |
| Beste inzet | Individuele dieren, krappe ruimtes | Grotere groepen, brede gangen |
| Materiaal | Kunststof | Kunststof |
| Schoonmaken | Eenvoudig | Eenvoudig |
| Wettelijk toegestaan | Ja | Ja |
Diervriendelijk opdrijven: 5 praktische tips
De overstap naar een nieuw hulpmiddel is het ideale moment om uw manier van opdrijven kritisch te bekijken. Met de juiste aanpak verloopt het verplaatsen van dieren rustig, veilig en efficiënt. De volgende tips helpen u daarbij:
- Werk rustig en voorspelbaar. Dieren reageren sterk op stress en haast. Door kalm te bewegen en een vast patroon aan te houden, weten dieren wat ze kunnen verwachten. Dit maakt het opdrijven voor zowel u als het dier een stuk aangenamer.
- Gebruik de vluchtzone. Elk dier heeft een persoonlijke ruimte, de zogenaamde vluchtzone. Door aan de rand van deze zone te lopen, zet u het dier in beweging zonder direct contact. Dit is een basisprincipe van goed diergedrag dat al decennia wordt onderwezen in cursussen rond vee-handling.
- Zorg voor een logische looproute. Dieren lopen het makkelijkst wanneer ze een duidelijk pad voor zich zien. Zorg dat de route vrij is van obstakels, scherpe hoeken en doodlopende stukken. Een goed ingerichte looproute bespaart u tijd en frustratie.
- Voorkom terugloop. Hekken, schotten of een opdrijfpaneel aan de zijkant helpen om te voorkomen dat dieren terugdraaien. Combineer een rammelaar met een opdrijfschot voor maximale controle.
- Oefen met het nieuwe hulpmiddel. Neem de tijd om te wennen aan een rammelaar of opdrijfpaneel voordat u het in een stressvolle situatie nodig heeft. Een paar keer oefenen in een rustige setting geeft u én uw dieren vertrouwen.
Maak nu de overstap
Het verbod is per 1 januari 2026 ingegaan. Wacht niet tot het moment dat u uw veeprikker nodig heeft en merkt dat deze niet meer mag. Bestel nu alvast een opdrijframmelaar of opdrijfpaneel en oefen ermee in de praktijk. Zo bent u voorbereid én werkt u direct conform de nieuwe regelgeving. Uw dieren, en uw bedrijfsvoering, varen er wel bij.
Wij helpen u bij de overstap
Het verbod op de veeprikker vraagt om een aanpassing in uw werkwijze, maar het hoeft geen stap achteruit te zijn. De opdrijframmelaar en het opdrijfpaneel zijn bewezen, diervriendelijke alternatieven waarmee u uw dieren effectief blijft verplaatsen. Bij BTN de Haas vindt u deze producten in ons assortiment en staan onze specialisten klaar om u te adviseren over de beste keuze voor uw bedrijf.
Heeft u vragen over de nieuwe regelgeving of wilt u weten welk hulpmiddel het beste bij uw situatie past? Neem dan gerust contact op met een van onze specialisten. Zij denken graag met u mee.
